بورس‌ترندز | جزئیات خبر

جزئیات خبر | تلگرام

❖ 30 لیتر برای هر ایرانی؛ پشت این عدد ساده، چه محاسبه بزرگی پنهان شده؟ یکی از طرح هایی که این روزها برای اصلاح سهمیه بندی بنزین مطرح شده، اینه که سهمیه بنزین به جای خودرو، به کد ملی افراد اختصاص پیدا کنه. یعنی بنزین دیگه دنبال پلاک خودرو نره؛ سهم هر ایرانی مشخص باشه. فرقی هم نکنه که شخص خودرو داره یا نه. اما پشت این تغییر ظاهراً ساده، چند سوال مهم وجود داره؛ اگر بنزین بجای خودرو به شخص برسه، چه چیزی تغییر می کنه؟ کی سود می کنه؟ چقدر؟ بیایم بدون پیش داوری فقط حساب کنیم. در کشور 27.5 میلیون خودرو وجود داره. اگر جمعیت کشور رو 92 میلیون نفر در نظر بگیریم، وقتی این دو عدد رو کنار هم بذاریم، به یک عدد جالب می رسیم؛ برای هر خودرو به طور میانگین 3.35 نفر وجود داره. حالا فرض کنیم این طرح اجرا بشه و هر ایرانی ماهانه 30 لیتر بنزین، سهم داشته باشه. در این صورت پشت هر خودرو به طور متوسط 3.35 × 30 یعنی حدود 100 لیتر بنزین در ماه قرار می گیره. اما از اینجا تازه داستان شروع می شه. داشتن سهمیه همه ماجرا نیست؛ مهم اینه که این سهمیه چقدر از مصرف واقعی خودرو رو پوشش می ده. یک خودروی معمولی رو در نظر بگیریم. اگه سالانه 20 هزار کیلومتر حرکت کنه و مصرف متوسطش 9.5 لیتر در هر 100 کیلومتر باشه، مصرف سالانه اش می شه 1900 لیتر. یعنی ماهانه 158 لیتر. حالا این دوتا عدد رو کنار هم بذاریم؛ نیاز واقعی خودرو 158 لیتر در ماه سهمیه ای که از محل افراد پشت خودرو می رسه 100 لیتر در ماه یعنی هر خودرو در پایان ماه، 58 لیتر کم میاره. یعنی ساده تر بگم، این سهمیه تمام نیاز یک خودرو رو پوشش نمی ده و هنوز بخشی از مصرف خودرو باید از جای دیگه تامین بشه. یک خودرو شاید فقط 58 لیتر کسری داشته باشه، اما اقتصاد با یک خودرو کار نمی کنه؛ همون مثل با یه گل بهار نمیشه، وقتی این عدد کوچیک روی میلیون ها خودرو تکرار بشه، تبدیل به یک مسیله بزرگ ملی می شه. اگه همین فاصله 58 لیتری رو برای کل 27.5 میلیون خودرو حساب کنیم، به عدد 1.6 میلیارد لیتر بنزین در ماه می رسیم. حالا اگه ارزش اقتصادی هر لیتر بنزین رو 87 هزار تومان در نظر بگیریم، ارزش این حجم مصرف، 137 هزار میلیارد تومان در ماه میشه. یعنی سالانه 1.6 میلیون میلیارد تومان یا 8.9 میلیارد دلار این رقمیه که جبران کسر بودجه میشه. اما نکته اصلی این عدد نیست؛ این عدد فقط یک نشونه ست. داستان اصلی، تغییر مسیر حرکت یارانه است. امروز خودرو تبدیل شده به معیار دریافت سهم از یک ثروت عمومی. هرچه خودرو بیشتر، سهم بیشتر. هرکه بامش بیش، برفش بیشتر. اما وقتی بنزین به نفر اختصاص پیدا کنه، این منطق تغییر می کنه. اینجا یک تغییر مهم اتفاق می افته؛ خودرو دیگه معیار دریافت یارانه نیست، فقط مصرف کننده است. معیار اصلی، خود ادم ها هستن. یعنی فردی که خودرو نداره هم سهم خودش رو داره و کسی که چند خودرو داره، صرفاً به خاطر تعداد خودروهای بیشتر، سهم بیشتری از این یارانه دریافت نمی کنه. البته هنوز چند سوال مهم باقی می مونه، مثلا اینکه: ایا این مدل می تونه مصرف رو مدیریت کنه؟ ایا بازار خرید و فروش سهمیه درست طراحی می شه؟ ایا قاچاق کاهش پیدا می کنه؟ چون در اقتصاد، همیشه فقط مقدار یک ثروت مهم نیست؛ مهم تر از اون اینه که این ثروت از چه مسیری حرکت و در نهایت سهم چه کسی بشه. پشت هر لیتر بنزین داخل باک، یک تصمیم اقتصادی پنهان شده. تصمیمی درباره اینکه منابع یک کشور چطور توزیع بشن، چه کسی بیشتر از اون بهره ببره و چه اثری روی رفتار مردم و اقتصاد بذاره. و اینجاست که قبل از هر تصمیم بزرگی، باید یک کار ساده انجام داد؛ اول حساب کرد، بعد قضاوت. 🧠 شما هم حساب کن. @topoli

فالورها 15384

تاثیر (Imp) 1511.0

بازدید 1511

تعامل (Eng) 64.0

لیست اخبار