جزئیات خبر | تلگرام
بازگشت به خانه
Marxists today | مارکسیست های امروز | marxists_today
۲۲:۵۷:۵۷ ۱۴۰۵/۰۵/۰۹

بازار ریپو؛ جایی که پول دیگر «چیز» نیست، بلکه یک رابطه اجتماعی است. اگر بخواهیم فقط یک نهاد را انتخاب کنیم که فاصله میان تصویر اتریشی از پول و واقعیت سرمایه داری مالی معاصر را اشکار کند، ان نهاد بازار ریپو (Repurchase Agreement Market) است. بازار ریپو در ظاهر چیز پیچیده ای نیست؛ یک نهاد مالی، اوراق خزانه یا سایر اوراق باکیفیت را موقتاً می فروشد و هم زمان تعهد می کند که فردا یا چند روز بعد همان اوراق را با قیمت بالاتری بازخرید کند. در زبان حقوقی، این معامله «فروش و بازخرید» است؛ اما در عمل، یک وام کوتاه مدتِ وثیقه دار است که در ان، اوراق بهادار نقش وثیقه را بازی می کنند. اما اهمیت ریپو در شکل حقوقی ان نیست؛ اهمیتش در جایگاهی است که در بازتولید سرمایه داری معاصر اشغال کرده است. پری مرلینگ، اقتصاددان اقتصاد پول و بانکداری، تاکید می کند که در جهان امروز، ابزار اصلی بازار پول دیگر «برات تجاری» قرن نوزدهم نیست، بلکه «ریپو» است. اگر در دوران کلاسیک، اعتبار برای جابه جایی کالاها به کار می رفت، امروز ریپو عمدتاً برای تامین مالی نگهداری دارایی های مالی استفاده می شود. به بیان دیگر، سرمایه داری معاصر نه فقط کالا، بلکه خودِ دارایی های مالی را نیز با اعتبار دایماً بازتولید می کند. اینجا نخستین تفاوت بنیادین با تصویر میزس و روتبارد اشکار می شود. در روایت انان، پول عمدتاً وسیله مبادله است و بانک واسطه ای میان پس اندازکننده و وام گیرنده. اما در بازار ریپو، پول دیگر صرفاً واسطه مبادله نیست؛ پول ابزار مدیریت ترازنامه، حفظ نقدشوندگی، تامین اهرم مالی، قیمت گذاری دارایی ها و بازتولید کل شبکه اعتباری است. در این بازار، انچه گردش می کند فقط پول نیست؛ وثیقه نیز گردش می کند. هر ورقه خزانه امریکا ممکن است در یک روز، چندین بار میان بانک ها، صندوق های سرمایه گذاری، معامله گران اولیه و سایر موسسات مالی دست به دست شود و هر بار پشتوانه خلق اعتبار جدید قرار گیرد. بنابراین نقدینگی، نه محصول وجود اسکناس بیشتر، بلکه محصول گردش هم زمان پول، وثیقه و اعتماد نهادی است. به همین دلیل، وقتی بحران مالی رخ می دهد، مسیله فقط کمبود پول نیست؛ مسیله از کار افتادن زنجیره وثیقه ها و فروپاشی اعتماد در شبکه اعتبار است. مرلینگ این وضعیت را با این جمله توضیح می دهد: «در امور مالی، کمبود نقدینگی خیلی سریع شما را از پا درمی اورد؛ راه زنده ماندن، تمدید مداوم بدهی هاست. اساساً همین کاری است که ریپوی شبانه انجام می دهد.» از این منظر، بازار ریپو صرفاً یک بازار وام نیست؛ ستون فقرات نقدینگی بازارهای مالی مدرن است. بانک های سرمایه گذاری، معامله گران اوراق، صندوق های پوشش ریسک، صندوق های بازار پول و حتی عملیات روزمره بانک مرکزی، همگی به درجات مختلف بر این سازوکار متکی اند. بدون امکان تمدید مداوم ریپو، بخش بزرگی از تامین مالی بازار اوراق، معاملات سرمایه و مدیریت نقدینگی متوقف می شود. دقیقاً از همین جا اقتصاد سیاسی اغاز می شود. پرسش دیگر این نیست که «ایا بانک حق دارد بیش از ذخیره خود اعتبار خلق کند؟» بلکه این است که چرا کل سرمایه داری معاصر برای بازتولید خود به چنین شبکه ای از اعتبار وثیقه محور نیازمند شده است؟ چرا بزرگ ترین بازارهای مالی جهان، هر روز هزاران میلیارد دلار معامله ریپو انجام می دهند؟ پاسخ را نمی توان صرفاً در اخلاق قرارداد یا حقوق مالکیت جست وجو کرد، بلکه باید ان را در تحول تاریخی سرمایه داری مالی، تمرکز سرمایه، جهانی شدن بازارها و سازمان یابی نهادی پول جست. منابع پیشنهادی برای مطالعه - Perry Mehrling, The New Lombard Street: How the Fed Became the Dealer of Last Resort (Princeton University Press, 2011). - Perry Mehrling, Lecture 7: Repos, Postponing Settlement. "Repos, Postponing Settlement" (https://reference-url-citation.invalid/6) - Zoltan Pozsar, Institutional Cash Pools and the Triffin Dilemma of the U.S. Banking System (Federal Reserve Bank of New York, Staff Report No. 458). - Hyman Minsky, Stabilizing an Unstable Economy.

فالورها 482
تاثیر (Imp) 25.0
بازدید 25
تعامل (Eng) 2.0
لیست اخبار